Limitsiz Başarı (!)
Rüveyda Sadak
Ramazan ayı… Şimdiden hayırlar, bereketler getirsin diyelim ve oruç ayı Ramazan-ı Şerifimiz mübarek olsun, bütün İslam âlemine…
Tabi Ramazan denince de maalesef ekonomik boyutlu bir manipülasyon durumu şekilleniveriyor. Özgün (!) haliyle spontane gelişen mi ya da değişen mi denilmeli, fırsat fiyatlar bilgilendiriyor toplumu.
Ürün çeşitliliğinde asla sınır yok. Şimdilik yüzeysel görünen fakat çoktan seçmeli ve hepsi de alanında fazlaca hiyerarşik (!) pide, çay vesaire ürünleri görmek mümkün.
Ramazan derken, nedir mesela akla ilk gelen? Yalnızca Ramazan için sembol isim olması sebebiyle bir ritüel ki o da hiç şüphesiz ‘Pide’ olacaktır. Sadece pide için değil tabiî ki. Çay, pirinç ve daha pek çok ürün, pastadan payını almış olmalı, hoş geldin (!) karşılamayla raflarda yer alırken.
Hatırlıyoruz, geçen yıllarda gıda alanında (özellikle sıvıyağ konseptinde oldukça popüler olan) manipülasyon örnekler görülmüştü. Böylece toplumu sosyo-ekonomik yönde olumsuz etkileyen bir furya olan manipülasyon gerçekliği oluşmuştu.
Ve an itibariyle Ramazana günler varken, fiyatların aniden fahiş artışıyla bir tezat oluşturduğu görülüyor. Aksi varsa ki tabiî ki yok ve yine aynı manipülasyon ile karşılaşınca, ürünü yönlendirme kapsamında geliştirilen kompleks teoriler için fırsatçılığa dönüşen sektöre, şapka çıkarılması da beklenmiyor olmalı.
Arz-talep dengesinin manipülasyon kapsamında maliyete eşdeğer katılımı burada sanki teğet geçmiş gibi. Tüketiciye dair medyatik bir inisiyatif miydi şimdi ramazan öncesi yükseltilen fiyatlar? Görünen o ki klasiklerden biri oldu ramazana özel, fırsatçılık kavramı. Çoğu marketin sabit fiyat indirimine geçiş yaparak gerçek bir projede bulunup, destek sağladığı olumlu uygulamalar mevcut iken olumsuzluk teşkil eden manipülasyonun tekrar güncellemeyle bireylere sunumu ise oldukça manidar.
O halde marketlerin fiyat sabitliği ve güncellemesine ne gerek varmış? Hem ayrıca şu fiyat efektleri malum? Sabit değilse neden var? Pidede gramaj düşerken aynı zamanda fiyatta da bir yükseliş varmış? 6 liradan 10 liraya yükselen bir matematik? Yüzdesel rakamlar gerçek oranlarıyla % 66 fiyat artışı yeni bir trend daha oluşturdu. Anlaşılan o ki fırsatçı fiyatlar, bilinen rutinlerde yine sabit fiyat indirimi (!)