Doğallığın içinden bir mekan: Bakkallar
Rüveyda Sadak
Günümüz modernliği kapsamında alışveriş, özellikle son yıllarda büyük marketler, avm gibi mekânlarda gerçekleşiyor. Büyük marketlerin giderek çoğaldığı ve teknoloji dilinin süperden, hiper marketlere geçiş serüveni ile ortaya çıkardığı dönüşüm, 90’lı yılların mahalle bakkalı kavramını, unutulan bir alışveriş dönemi şeklinde anımsatıyor. Şimdiler pek bilmez, bakkal denilen mekânı. Modern dönemin gelişmişliğine bağlı olarak gelişen, geliştikçe de sürekli değişen ve ayrıca değişen zamanın, şartlarının ayak uydurmaya çalıştığı hep yeni, yepyeni alışkanlığının sistematik bütünlüğü ile büyük avm’lerden bahsediyoruz. Bakkal vardır. Alınan ürünün tek ya da çok çeşitli olduğu, şimdiki market alışkanlığının, dev alışveriş mekânlara oranıyla neredeyse bir minyatür büyüklüğünde olduğu; doğal, samimi ve mütevazı ortamı itibariyle her mahallenin olmazsa olmazı bir alan, mekân olan, bakkal. Akşam vaktinden önce zamanı, itina ile düşünerek akşam için erken saatte alınan ekmek... An itibariyle eve gereken ürünlerin anında ve en hızlı şekilde temin edildiği, şimdiki dönemin internetten hemen sipariş ve anında kapıda tedarik edilen örneğin daha hızlı ve daha alışılan doğal şekli ile bakkal kavramının günlük hayat rutinlerinden biri olduğunu teyit eden bir nostalji… Ekmek almak söyleminin, aslında ekmeğe gitmek olarak bilindiği önemli bir iş ve kavram olmuştur, ekmeğin alınacak olmasının gerektirdiği önem. Öyle ki yemek, ekmek olmadan tamamlanamayan öğündür. Peşin ve veresiye kavramlarının müşteri için ekonomik yönlü uygunluğunu ifade eden geleneksel mekân, bakkal çerçevesinde yaşanılan koşulların alanını genişletebilmek yoktur. Doğallığın ilk, geleneksel ve değer detaylı modeli, olduğu gibi kalıbı olarak düşünülür. Söz konusu bir gofret, şimdilerde paketinde satın alınırken, bakkal kavramındaki karton kutuda tek tek sadeleşen alım, doğallığın yegâne temini olabilir. Doğalın, kendisinde bulundurduğu sade ve ihtişamdan uzak ve olduğu kadar deyimi ile özdeşim sağlayan değer, her şeyden önce gerçek ve olması gereken bir kavramdan bahsediyor olmalı.