Hakkın Hakimiyetinde Müslümanların Rolü
Nihat Akyol
“Hakkın hâkimiyeti” kavramı İslam düşüncesinde; adaletin, merhametin, ahlak ın, liyakatin ve insan onurunun egemen olması anlamında değerlendirilir. Bu açıdan bakıldığında Türkiye’de ve ardından İslam âleminde böyle bir dönüşümün mümkün olup olmadığı konusu birkaç temel noktaya bağlıdır.
Öncelikle tarih gösteriyor ki toplumlar sürekli aynı halde kalmaz. İslam Altın Çağı döneminde bilim, hukuk, eğitim ve medeniyet alanlarında büyük ilerlemeler yaşanmış; daha sonra ise parçalanmalar, iç çatışmalar ve dış müdahaleler sebebiyle birçok İslam toplumu gerilemiştir. Bu da yükseliş ve düşüşlerin toplumların kaderinde bulunduğunu gösterir.
Bugün Türkiye’nin diğer birçok İslam ülkesine göre bazı avantajları vardır:
köklü devlet geleneği,
genç nüfus,
stratejik konum,
eğitim ve iletişim imkânları,
dini ve milli kimliğin hâlâ canlı olması.
Ancak sadece sloganlarla veya siyasi güçle “hakkın hâkimiyeti” kurulamaz. Bunun için:
adaletin gerçekten uygulanması,
eğitim kalitesinin yükselmesi,
ahlakın bireysel çıkarın önüne geçmesi,
liyakat,
ekonomik üretim,
ilimde ilerleme,
mezhep ve grup çatışmalarının azalması gerekir.
Kur’an’da da değişimin önce insanın iç dünyasında başladığı vurgulanır.
“Bir toplum kendilerindeki özellikleri değiştirmedikçe Allah onların durumunu değiştirmez.” anlayışı bu konuda temel ölçülerden biridir.
İslam âlemindeki en büyük problemlerden biri parçalanmışlık ve ortak hedef eksikliğidir. Farklı ülkeler arasında ciddi siyasi, ekonomik ve mezhepsel ayrılıklar bulunmaktadır. Buna rağmen son yıllarda ümmet bilinci, ortak hassasiyetler ve özellikle genç kuşaklarda kimlik arayışı yeniden güçlenmektedir. Bu durum geleceğe dair umut veren gelişmelerden biri olarak görülebilir.
Sonuç olarak:
Evet, teorik ve toplumsal olarak böyle bir ihtimal vardır.
Ancak bu, sadece devlet yönetimiyle değil; ahlaklı birey, güçlü eğitim, adaletli sistem ve ilimle mümkündür.o
Gerçek “hakkın hâkimiyeti”, baskıyla değil; insanların gönüllü olarak adalete, doğruluğa ve fazilete yönelmesiyle gerçekleşebilir.
