1-7 Nisan Ulusal Kanser haftası
Kanser maalesef artık hayatımızın bir gerçeği ve görmezden geldikçe değil, yüzleşip erken yakaladıkça yenilebilen bir düşmandır. Bu nedenle düzenli taramalar, erken başvuru ve farkındalık, hayat kurtaran en güçlü silahlarımızdır.
Malatya Turgut Özal Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı Öğretim Üyesi aynı zamanda Kanser ve Obezite Derneği kurucu yönetim kurulu üyesi olan Prof.Dr.Burhan Hakan KANAT,” Dünyada ve ülkemizde ölümlere sebep olan hastalıklar arasında ikinci sırada yer alan kanser önemli bir halk sağlığı problemidir. Sağlık sorunlarının yanı sıra, maddi ve manevi yönden uzun süreli mücadele gerektiren bir hastalıktır. Yüksek tedavi maliyetleri nedeniyle ülkelerin ekonomisini de olumsuz etkiler.
Ülkemizde “1-7 Nisan” tarihleri arasını kapsayan hafta, “Ulusal Kanser Haftası” olarak belirlenmiştir ve önemi giderek artan kanser hastalığına karşı farkındalık oluşturmak, sunulan sağlık hizmetlerini tanıtmak ve taramalara katılımı artırmak için çeşitli etkinlikler düzenlenmektedir ve programlar yapılmaktadır”dedi.
KANSERE KARŞI EN GÜÇLÜ DİLAHIMIZ ERKEN TANI VE FARKINDALIKTIR
Prof.Dr.Burhan Hakan Kanat,” kansere karşı en güçlü silahımız erken tanı ve farkındalıktır. Çünkü kanser ne kadar erken evrede yakalanırsa, tedavi başarısı o kadar artar; hatta birçok kanser türünde tamamen iyileşme mümkün hale gelir. Bu yüzden düzenli taramalar, vücuttaki değişiklikleri ciddiye almak ve zamanında doktora başvurmak hayati önem taşır. Kanser, görmezden geldikçe değil; zamanında fark edilip erken yakalandıkça yenilebilen bir hastalıktır. Bu nedenle meme kanseri, rahim ağzıkanseri ve kalın bağırsak kanseri taraması; Toplum Sağlığı Merkezlerine (TSM) bağlı olarak hizmet veren Kanser Erken Teşhis, Tarama ve Eğitim Merkezlerinde (KETEM), Sağlıklı Hayat Merkezlerinde (SHM), Aile Sağlığı Merkezlerinde (ASM) ve Mobil Tarama Araçları ile de kişilerin bulundukları yerlerde ücretsiz olarak yapılmaktadır.
Erken tanı hayat kurtarır.
Kanserle mücadele eden sağlık profesyonelleri olarak bizler vatandaşların bu ücretsiz tarama hizmetlerinden yararlanmasının hayati önem taşıdığına dikkat çekerek, özellikle risk grubunda bulunan bireylerin taramalarını ihmal etmemesi gerektiğini vurgulamak istiyoruz. Toplumda kanserle ilgili korku ve önyargıların azaltılması, doğru bilgiye erişimin artırılması ve bireylerin kendi sağlıksorumluluğunu üstlenmesi bu mücadelenin en önemli basamaklarını oluşturmaktadır.
Bu bağlamda Meme kanseri taramaları, 40–69 yaş arasındaki kadınlar için yılda bir klinik muayene ve 2 yılda bir mamografi ile yapılırken, aile öyküsü veya genetik risk taşıyan kadınlarda daha erken yaşta başlayabilir. Rahim ağzı kanseri için 30–65 yaş arası kadınlara her 3 yılda bir Pap smear veya her 5 yılda bir HPV testi önerilmektedir. Kalın bağırsak kanseri taramaları ise 50–70 yaş arasındaki kadın ve erkeklerde gaitada gizli kan testi ile her yıl yapılmakta, riskli bireylerde veya pozitif testlerde kolonoskopi ile desteklenmektedir. Bu yaş aralığının 10 yılda bir kolonoskopi yaptırması önerilmektedir.Ayrıca, yüksek riskli gruptaki sigara kullanıcıları için akciğer kanseri taraması yapılabilirken, prostat kanseri taramaları 50 yaş ve üzeri erkeklerde PSA testi ve gerekirse rektal muayene ile yapılmaktadır.(Akciğer kanseri taraması için sadece yüksek riskli sigara içicileri hedeflenir, genel popülasyona rutin tarama önerilmez.)
Ayrıca sağlıklı yaşam alışkanlıklarının benimsenmesi; dengeli beslenme, düzenli fiziksel aktivite, sigara ve alkol kullanımından uzak durma gibi koruyucu önlemler, kanser riskini azaltmada önemli rol oynamaktadır. Unutulmamalıdır ki kanserle mücadele yalnızca tedavi ile değil, önleme ve erken teşhis ile mümkündür.
Ulusal Kanser Haftası kapsamında yapılan çalışmaların temel amacı; toplumun her kesiminde farkındalık oluşturarak bireyleri bilinçlendirmek ve erken tanının gücünü hatırlatmaktır. Her bireyin erken teşhis için atacağı küçük bir adım, hem kendi hayatı hem de toplum sağlığı açısından büyük bir fark yaratacaktır.
Unutulmamalıdır ki erken tanı, sadece kendin için değil başta aileniz ve sevenleriniz için olmakla birlikte halk sağlığı açısından da hayat kurtaran bir sorumluluktur”dedi.
